آشنائی با شهرستان بندر ترکمن

این پست را جهت آشنائی بیشتر همکاران گرامی ودیگر کاربران محترم با شهرستان بندر ترکمن

گذاشتم امیدوارم که مفید واقع گردد.گرچه این مقاله ارتباطی با پزشکی و پرستاری ندارد لیکن برای آشنائی با شهر محل خدمتمان مفید میباشد.همچنین دیگر کاربران با شهر آشنا شده وبرای دیدن اماکن دیدنی شهر میتوانند بعنوان توریست تشریف بیاورند چون مردم ترکمن که اکثریت جمعیت شهر را نشکیل

میدهندمردمی بسیار خونگرم اجتماعی ومیهمان نواز هستند.البته این خودستائی نیست چون من ترکمن نیستم ولی با آنان دوست هستم.وخونگرمی - مردم داری ومیهمان نوازیشان را از نزدیک دیده ومیبینم

بندر ترکمن  شهری است در غربی ترین نقطه از استان گلستان.نام این شهر قبل از انقلاب اسلامی "بندر شاه بود.این شهر مرکز شهرستان بدر ترکمن میباشد.این شهر در زمره شهرهائی که در ابتدای شروع ریل گذاری راه آهن به آن کشیده شد.بندر ترکمن در سال 13.6 بنیاد کذاشته شد و شال آغاز فعایت شهرداری در آن 1309 میاشد.با توجه به اینکه درياي‌ خزر 8 متر پايين‌تر از آبهاي‌ آزاد قرار دارد، بخشهاي‌ وسيعى از اين‌ شهرستان‌، پايين‌تر از سطح‌ درياست‌. قسمت‌ سفلاي‌ رودخانة گرگان‌ در مركز، قره‌سو در جنوب‌ و شاخه‌اي‌ از اترك‌ در اين‌ شهرستان‌ جاري‌ است‌. علاوه‌ بر شبه‌ جزيرة آشوراده‌ و شماري‌ جزاير كوچك‌، شهرستان‌ بندر تركمن‌ از حوالى‌ روستاي‌ قره‌سودر جنوب تا مرز خشكى‌ تركمنستان‌ در ساحل‌ درياي‌ خزر واقع‌ است‌. آب‌ و هواي‌ اين‌ شهرستان‌ در قسمتهاي‌ جنوبى‌ معتدل‌ و در قسمتهاي‌ شمالى‌، نيمه‌ بيابانى‌ است‌ .

بر طبق سرشماری رسمی، در سال ۱۳۸۴، جمعیت آن (بخش مرکزی شهر بندرترکمن) بالغ بر ۴۶۹۰۰نفر بوده‌است. از نقاط گردشگری آن می‌توان به جزیره آشوراده در حدود یک کیلومتری ساحل آن اشاره نمود که تا چند سال قبل مسکونی بوده‌است. این جزیره در حال حاضر در اختیار شیلات قرار گرفته‌است. اکثریت مردم آن ترکمن و سنی مذهب می‌باشند، ولی اقوام دیگر من جمله فارس‌ها، ترک‌ها، قزاق‌ها، مازندرانی‌ها وسیستانیها برادر وار... دربندر ترکمن در کنار هم زندگی می‌کنند.

تا پیش از سال ۱۳۰۵ هجری شمسی نامی از این بندر در هیچ یک از منابع چاپی به چشم نمی‌خورد. سالنامه رسمی کشور در این سال دلایل ایجاد این شهر جدید را بالا آمدن عمق خلیج میانکاله و در نتیجه کاهش عمق آبخور بندر جز (گز فعلی) اعلام کرد. این شهر اولین شهر ایران است که به طور کامل توسط معماران تحصیل کرده نوین طراحی و معماری شده‌است. خیابانهای منظم و میادین وسیع آن نیز بر خلاف شبکه تارعنکبوتی اکثر شهر‌های ایران نشان از همین معنا دارد.

اقتصاد شهر بر اساس راه آهن و بندر طراحی شده بوده که با بالا آمدن عمق دریا و کاهش آبخور کشتیها، امروزه عملا خاصیت بندر تجاری را ندارد و تنها مواد سوختی و نفت خام در مقیاس بسیار ناچیز به مقصد نیروگاه‌های منطقه تخلیه می‌گردد اقتصاد شهرستان‌ بندر تركمن‌ بر كشاورزي‌، دامداري‌ و صنايع‌ دستى‌ به‌ ويژه‌ قالى‌بافى‌ متكى‌ است‌ و به‌ علت‌ كمبود آب‌ در اين‌ منطقه‌، كشاورزي‌ بيشتر به‌ طريقة ديم‌ صورت‌ مى‌گيرد؛ اما در برخى‌ نقاط از چاههاي‌ عميق‌ و آب‌ رودخانه‌ استفاده‌ مى‌شود. محصولات‌ عمدة اين‌ شهرستان‌ شامل‌ برنج‌، تره‌بار و دانه‌هاي‌ روغنى‌ است‌ فرهنگ‌ جغرافيايى‌ آباديها، 0-1. شهرستان‌ بندر تركمن‌ هر چند به‌ لحاظ تاريخى‌ قدمت‌ چندانى‌ ندارد، اما از نظر اقتصادي‌ و ارتباطات‌ از نواحى‌ مهم‌ محسوب‌ مى‌شود علاوه بر آن تولید فرش؛ گلیم ؛ صید ماهی ؛ وتولید خاویار بصورت کلی صنایع دستی رونق دارد.

. راه‌آهن‌ سراسري‌ كشور از اين‌ نقطه‌ آغاز شد و آنجا به‌ يكى‌ از بنادر مهم‌ كشور بدل‌ گشت‌ فرهنگ‌ جغرافيايى‌ ايران‌، بندر تركمن‌ در جنگ‌ جهانى‌ دوم‌ از نظر حمل‌ مهمات‌ به‌ اتحاد جماهير شوروي‌ سابق‌، نقش‌ مهمى‌ ايفا نموده‌، و عامل‌ مؤثري‌ در پيروزي‌ متفقين‌ بوده است.

دیدنی‌های بندر ترکمن:

 از دیدنی‌های این شهر خانه‌های چوبی دو طبقه در بخش گومش تپه می‌باشد و بندر آبسکون که محل مرگ آخرین پادشاه خوارزمی بوده‌است در این شهرستان می‌باشد. جزیره آشوراده بزرگترین جزیره ایرانی خزر در این شهر قرار دارد.

دوشنبه بازار بندر ترکمن از دیدنی‌های این شهر ترکمن‌نشین است که در آن صنایع دستی ترکمن به ارزانترین قیمت عرضه می‌شود.

هرساله تنها در تعطیلات نوروز بیش از یک میلیون گردشگر داخلی از بندرترکمن، جزیره آشوراده و اسکله و بازارچه گمرکی آن بازدید می‌کنند.

فرش ترکمنی، پشتی ترکمنی، روسریهای زنانه و صنایع دستی ترکمنها مهمترین سوغاتی این شهر هستند. ضمن آنکه در اعیاد قربان و فطر نیز این منطقه دیدنی است. وترکمنها این دو را بسیار باشکوه برگزار میکنند که نظیر ندارد

 دیوار بزرگ گرگان یا دیوار سرخ گرگان (به ترکمنی: قزل‌آلان) دیواری تاریخی است که از کنار دریای خزر در ناحیه گمیشان آغاز شده و تا کوههای گلیداغ در شمال شرق شهرستان کلاله ادامه می‌یافته‌است. امروزه تقریبا تمام این دیوار از میان رفته‌است و تنها بخش‌های کوچکی از آن که در زیر خاک مدفون مانده، باقی است. گفته می‌شود که دیوار تاریخی گرگان پس از دیوار چین، بزرگترین دیوار دفاعی جهان است. از آنجا که این دیوار در جنوب )دهستان (در ترکمنستان کنونی) و شمال گمیشان آغاز می‌شده و از نزدیکی گرگان و رود گرگان نیز می‌گذشته به این اسامی نیز نامبردار گشته‌است. همچنین نجیب بکرای در جهان نامه نام این دیوار را تجنبار نوشته و آرنه باستان‌شناس سوئدی نیز در تپه‌های باستانی دشت گرگان به این نام اشاره دارد.

بیشتر مورخان معتقدند انوشیروان ساسانی این دیوار را بنا نهاده، اما گردیزی   مورخ  در زین الخبار آغاز بنای آن را به یزدگرد اول و اتمام آن را به انوشیروان نسبت می‌دهد مارکوارت نیز در شهرستان‌های ایران به ساخت این دیوار توسط یزدگرد و بنای شهر دهستان توسط نرسی اشکانی و کمش تپه توسط آژی‌دهاک اشاره می‌کند سعید نفیسی هم در تاریخ تمدن ایران ساسانی از تعمیر آن توسط مازیار فرمانروای طبرستان خبر می‌دهد^.

 

بسیاری از کارشناسان ومورخین معتقدند  دیوار گرگان همزمان با دیوار چین ساخته شده است .و هردو بنا برای مقابله با گروهی از مهاجمان که از شمال وارد میشدند؛ ساخته شده است. اتفاق نطر براین است که این دیوار براب جلوگیری از تاخت وتاز مهجمان بنام هپتالها که از شمال وارد میشدند ساخته شده است.دیوار بزرگ گرگان از ساحل گمیش تپه در جنوب رود اترک وشمال بندر ترکمن آغاز میشود اما انتهایس آن مشخص نیست هم اکنون گروهی باستان شناس در

 محدوده ی مشغول کاوش هستند وچند کیلوتر از دیوار درحومه ی کلاله ودر نزدیکی روستای گلیداغ سراز زیر خاک بر آورده است..در مورد طول دیوار نظریات متفاوت است از5 فرسنگ تا صد و هشتاد فرسنگ را اعلام کرده اند که ممکن است  بدلیل نابودی بخشهائی از دیوار و همچنین بریده بریده بودنسش. باشد نجیب بکرای (مورخ)به دیواری از از گز تا سرخس اشاره میکند

جنس دیوار از سنگ ؛ سرب ؛ آجر وآهک است ودر قسمتی نیز از سنگمرمر استفاده شده است.البته بخشی از دیوار در نزدیکی روستای گوگجه (شمال کلاله) با آجرهای پخته و بزرگ ساخته شده است.

 این دیوار از دیواری که توسط امپراتور هادریان در مرز انگلستان و اسکاتلند احداث شد طولانی‌تر و از بسیاری از بخشهای دیوار چین، بیش از هزار سال کهن‌تر است. تصور می‌شود که این دیوار سومین دیوار بزرگ تاریخی (بعد از دیوار چین و دیوار سمیز آلمان) جهان و بزرگترین دیوار آجری دنیا باشد. این دیوار همچنین طولانی‌ترین اثر تاریخی ایران است که طی ۹۰ سال ساخته شده‌است.

بررسیهای باستان‌شناسی نشان می‌دهد که مهندسی ایران و امپراتوری ساسانی به خوبی با مهندسی امپراتوری روم رقابت داشته و یا حتی از آن پیشی گرفته‌است. بررسیهای اخیر این دیوار، بینشی اروپایی مدار نسبت به تاریخ جهان را به چالش می‌گیرد.

آموزش عالی :

دانشگاه پیام نور یکی از دانشگاه‌های ایران است که در سال ۱۳۶۷ تأسیس شد. شیوه آموزشی این دانشگاه، آموزش باز و از راه دور است. مقامات این دانشگاه از سال ۱۳۸۶، علاوه بر زبان فارسی، زبان عربی را نیز به عنوان زبان دوم و رسمی در نظام آموزشی این دانشگاه وارد کرده‌اند.

در حال‌ حاضر بندر تركمن‌ به‌ لحاظ صيد ماهى‌ و شيلات‌ حائز اهميت‌ است‌ و كارخانة كنسرو خاويار نيز در آنجا وجود دارد. صيد انواع‌ ماهى‌ از درياي‌ خزر منبع‌ درآمد مهمى‌ براي‌ اهالى‌ به‌ شمار مى‌رود .

با پيروزي‌ انقلاب‌ اسلامى‌ نام‌ اين‌ بندر از بندرشاه‌ به‌ بندر تركمن‌ تغيير يافت‌ برخى‌ عوامل‌ در توسعة اين‌ شهر نقش‌ عمده‌اي‌ داشته‌اند كه‌ از آن‌ جمله‌ است‌: . اجراي‌ سياست‌ اسكان‌ عشاير تركمن‌؛ . احداث‌ خط آهن‌؛ . ايجاد فعاليتهاي‌ بندري‌ و احداث‌ اسكلة بارگيري‌؛ . پيدايش‌ سازمانها و مؤسسات‌ دولتى‌ و ايجاد تسهيلات‌ شهري‌ نیز نقش عمده ای جهت رونق وپیشرفت بندر ترکمن داشته ودارد.

 

منابع:

سا لنامه ی پارس چاپ 1305

  دریای پارس ومازندران وسهرهای حومه ی آن (افشار سیستانی)

  سایت        www.irtourist.ir       

 

 افسوس وصد افسوس که نتوانستم از خانه های چوبی و بسیار زیبای گمیش تپه را تهیه کنم ودراینجا

برای مشاهدهکاربران محترم بگذارم

بنام ایزد منان " عکس سر در بیمارستان امام خمینی یندرترکمن