روش اجرايي 9 راه حل ايمني بيمار

1-هدف : ارتقاء  اصلاحات مشخص در ايمني بيماران د رراستاي زمينه هاي مسئله ساز در مراقبت از سلامتي براي طرح درست و بي نقص سيستم كه ذاتا مراقبت از سلامتي ايمني و با كيفيت بالا رابه دست مي دهد .

2-دامنه كاربرد : در كليه بخشهاي بستري و واحدهاي پذيرش،بهداشت محيط ، داروخانه و انبار كل كاربرد دارد .

3-مراجع:

ü        استاندارد هاي اعتبار بخشي بيمارستان در ايران

ü        آشنايي با مباني حاكميت باليني

ü        استاندارد بين المللي اعتبار بخشي بيمارستانها jci

ü        گلايدلاين شناسايي صحيح بيماران در بخش بستري و سرپايي ، انتقال خون ، درمان دارويي ، اعمال جراحي و اقدامات آزمايشگاهي به منظور كاهش وقوع اتفاقات ناخواسته بهداشتي درماني

ü        دستور العمل تلفيق دارويي همگام بستري

ü        دستورالعمل رعايت بهداشت در مراكز بهداشتي درماني

ü        استاندارد مرجع پرستاري

4-تعاريف :

آلودگي : وجود عاملي عفوني بر روي سطحي متحرك يا غير متحرك

خطاي دارويي : هر گونه رويداد قابل جلوگيري كه ممكن است باعث استفاده نامناسب از دارو يابه خطر انداختن ايمني بيمارشود .

ايمني : درجه و ميزاني كه براساس آن ، ساختمان هاي سازمان ، محوطه ها و تجهيزات ، موجب بروز حادثه يا خطري براي بيماران ، كاركنان يا ملاقات كنندگان نشوند.

عوارض جانبي : تاثير دارو شناختي يك دارو ، معمولا به صورت ناسازگار ، به جز آن چه داروبراي آن تجويز شده است.

انتقال : جابه جايي رسمي مسئوليت مراقبت از بيمار از (1) يك واحد مراقبتي به واحد ديگر ،(2) از يك خدمات باليني به خدمات باليني ديگر ،(3) از يك پزشك واحد صلاحيت به پزشك ديگر ؛(4) از يك سازمان به سازماني ديگر

5- شرح اقدامات:

نه (9) راه حل ایمنی بیمار به شرح ذيل مي باشد.

1. توجه به داروهای با نام و تلفظ مشابه جهت جلوگیری از خطای دارویی

2. توجه به مشخصات فردی بیمار جهت جلوگیری از خطا

3. ارتباط موثر در زمان تحویل بیمار

4. انجام پروسیژر صحیح در محل صحیح بدن بیمار

5. کنترل غلظت محلول های الکترولیت

6.  اطمینان از صحت دارو درمانی در مراحل انتقالی ارایه خدمات

7.  اجتناب ازاتصالات نادرست سوند و لوله ها

8. استفاده صرفا یکباره از وسایل تزریقات

9. بهبود بهداشت دست برای جلوگیری از عفونت مرتبط با مراقبت های سلامتی

5-1) توجه به داروهای با نام و تلفظ مشابه جهت جلوگیری از خطای دارویی:

کلیه بخش های درمانی لیستی از داروهایی را که اسامی مشابه دارند و احتمال بروز خطا در آنها وجود دارد(چه از نظر نام و چه از نظر شکل و ظاهر آنها) دردسترس كاركنان قراردهند. در داروخانه سرپایی بیمارستان نیز مشابهت های دارویی در دست خط پزشکان و اشتباهات رایج در نسخه نویسی دردسترس كاركنان قرار گيرد.برقراری ارتباط و تعامل موثر با داروخانه و مسئول فنی دارو در ارتباط با اصلاح فرایند توزیع و مصرف دارو در مرکز به منظور افزایش ایمنی بیماربايد صورت گيرد.لذا موارد زيربايد انجام شود:

·         داروهاي شبيه به هم (چه از نظر نام و چه از نظر شکل و ظاهر آنها)درباكسها وقفسه هاي جداگانه چيدمان شود.

·         درخصوص دارو هاي باغلظت بالا وخطرناك حتما بايد نام دارو با برچسب جداگانه مشخص شده باشد.

·         رعايت فرآيند دارو دادن ازجمله تطبيق دارو باكارت دارويي دربالين بيمار ، توجه به نام ژنريك داروها، آگاهي ازنمونه هاي مشابه دارويي و...

·         قبل از اجراي فرآيتد دارودادن ازاشكال دارويي ونوع دارو آگاهي كسب نماييد.

·         هنگام دارو دادن ، حتما" بيمار را با نام و نام خانوادگي مخاطب قرار مي دهد (وي را به اسم مي خواند).

·         هنگام دارو دادن ، يك بار ديگر مشخصات بيمار را با كارت دارويي مطابقت داده شود.

·         هنگام آماده كردن داروها ، به دوز دارو ، شكل دارويي ،تاريخ انقضاء توجه شود

·         هنگام دارو دادن ، نوع دارو ، دوز دارو ، و ... را مجددا" با كارت دارويي مطابقت داده شود.

5-2)توجه به مشخصات فردی بیمار جهت جلوگیری از خطا

کلیه گلوگاههایی که توجه به مشخصات بیمار اهمیت حیاتی دارد مانند فرآیند تجویز داروها ، اعمال جراحی ، انتقال خون ، اقدامات آزمايشگاهي و تحويل نوزاد به مادرو خانواده مد نظرقرار گيرد.وطبق دستورالعمل گاید لاین شناسایی صحیح بیماران در بخش بستری و سرپایی ، انتقال خون ، درمان دارویی ،اعمال جراحی و اقدامات آزمایشگاهی بمنظور کاهش وقوع اتفاقات ناخواسته بهداشتی درمانی ازخطا ها جلوگيري شود.دراين بيمارستان جهت شناسايي بيماران از نام بيمار ، كارت شناسايي ، تاريخ تولد ، مچ بند ويا باركداستفاده مي شود.

بمنظوربه حداقل رسانیدن اتفاقات ناخواسته ناشی از عدم شناسایی صحیح بیماران ،  الزامی است کلیه بیماران بخش بستری بیمارستانی در دوره پذیرش در بيمارستان داراي باند شناسایی يامچ بندجهت دريافت اقدامات درمانی ، تشخیصی و مراقبتی باشند:

1- اکیداً یادآوری می شود که استفاده از مچ بند شناسایی توسط بیماران از مسئولیت کارکنان درمانی جهت کسب اطمینان از انجام اقدام صحیح بر روی بیمار صحیح نمی کاهد.

2- دستبندهاي شناسايي بيماران در دوسايز بزرگسال تهيه شده است . اين دستبندها در بدو پذيرش بيماران اتفاقات به صورت تحت نظر و بيماران بستري در بخشهاي مختلف ، پس از تشكيل پرونده توسط پرسنل محترم پذيرش ، نام و نام خانوادگي بيمار ،تاريخ تولد/بستري ، تشخيص، نام بخش، نام پزشك  و درصورت امكان باركد مخصوص در مندرجات دستبند نوشته خواهد شد.

3- صحت اطلاعات مندرج در روي باند شناسايي بيماردر هنگام پذيرش با بيمار و يا در صورت ضرورت يكي از بستگان درجه يك وي كنترل مي شود.

4- الزامیست مشخصات بیمار با رنگ مشکی یا آبی بر روی زمینه باند شناسایی به رنگ سفید درج یا پرینت شود .درصورت امكان براي بيماران در معرض خطر كه شامل بيماران دچار  نقايص عضوي ، خطر افتادن ، آلر‍‍‍ژي ، بيماران همودياليزي داراي شانت ، بيماران مبتلا به سرطان بدليل توجهات خاص ، بيماران مسن و بي تحركي كه نياز به تغيير وضعيت مداوم بدليل مستعد بودن به زخم بستر دارند ، مشخصات شناسايي بيمار با رنگ مشكي در پس زمينه سفيد نوشته شده و بر روي باند قرمز چسبانيده مي شود.

5-  پرستار بخش موظف است در ادميت ويا هنگام تحويل بيمار وجود باند شناسايي و صحت اطلاعات مندرج را چك نمايد.

6- بمنظور پیشگیری از خطا ، مشخصات بیماران بایستی به صورت خوانا و واضح به یک روش یکسان در کل بیمارستان بر روی باند های شناسایی نوشته  شوند و پرستار مسئول بيمار موظف است در صورت خدشه دار شدن نوشته ، مجددأ برگ مندرجات را از پذيرش درخواست نمايد.

7- در صورتی که هر یک از اعضای تیم درمانی بمنظور ارائه یک خدمت درمانی ، تشخیصی و یا مراقبتی باند شناسایی را از بازوی  یک بیمار باز نمود ، ضروریست سریعاً پس از اتمام فرآیند درمانی رأساً نسبت به بستن باند شناسایی بر بازوی بیماراقدام نماید . لطفأ باند شناسايي بر روي ميز ، ترالي يا تخت بيمار بسته نشود.

8-سرپرستار بخش موظف است در هنگام راند بالين بيماران هر روز صبح علاوه بر ساير وظايف ، نسبت به وجود باند شناسايي و صحت اطلاعات مندرج در باند نيز حساسيت نشان داده و اطمينان حاصل فرمايد.

9-سوپروايزر شيفت در گردش موظف است در هنگام راند بالين در هر بخش به صورت راندم نسبت به وجود باند شناسايي و صحت اطلاعات مندرج در باند نيز حساسيت نشان داده و اطمينان حاصل فرمايد.

10- هر يك از پرسنل پرستاري به عنوان مسئول بخش در شيفتهاي عصر و شب در هنگام تغيير وتحول بخش  موظفند  نسبت به وجود باند شناسايي و صحت اطلاعات مندرج در باند نيز حساسيت نشان داده و اطمينان حاصل فرمايد.

11- در برگه آموزش به بيمار در بدو ورود به بخشها ويا هنگام ادميت بيمار، ضرورت وجود دستبند و مراقبت از آن در طول مدت بستري براي بيمار توضيح داده شود.

12- تأكيد مي شود هيچگاه از شماره اتاق وتخت ؛ بيمار بعنوان شناسه وي استفاده نشود .

13- پس از بستري شدن بيمار در بخش ، در صورت مشابهت نام و نام خانوادگی دو بیمار بستری ، ضروریست نام پدر بیماران نیز قید گردد .

14- باندهای شناسایی به نحوی بسته شوند که سبب فشردگی  پوست  نشوند.

15- در هنگام انتقال بيمار براي انجام كليه پرويسجر هاي درماني و تشخيصي ، وجود باند شناسايي بر روي بازوي غالب الزامي بوده و پرسنل تحويل گيرنده موظف به كنترل آن مي باشد.

16- پرسنل محترم آزمايشگاه ، راديولو‍‍ژي ، فيزيو تراپي وتغذيه موظفند در هنگام حضور بر بالين بيمار به منظور انجام اقدامات ، مشخصات بيمار فوق را با باند شناسايي تطبيق داده و اطمينان حاصل نمايند.

17-پزشكان محترم در هنگام راند بالين و معاينه بيمار ملزم به تطابق نام بيمار با مشخصات باند شناسايي مي باشند.

18- كارتهاي شناسايي بيماران بالاي تخت بيمار ودرصورت امكان درب ورودي بخشها نيز حاوي مشخصات : نام و نام خانوادگي ، تشخيص ونام پزشك معالج باشد.

5-3) ارتباط موثر در زمان تحویل بیمار

آموزش کلیه پرسنل پرستاری و پاراکلینیک توسط مسئولين بخشي وسوپروايزرين در خصوص مواردی که باید به هنگام تحویل بیمار به واحد های مختلف (از بخش به اتاق عمل و بالعکس،از بخش به واحدهای پاراکلینیک و بالعکس و ...) و یا از یک شیفت به شیفت دیگر به آن توجه کنند

بطور كلي مقوله ارتباط با بيمار به چند بخش تقسيم مي شود:

·         ارتباط با بيمار قبل از بستري در بيمارستان (ارتباط نيروهاي خدمات فوريتهاي پزشكي با مددجو ، و يا مددجوياني كه دريافت كننده خدمات بهداشتي در سطوح اوليه پيشگيري مي باشد. )

·         ارتباط با بيمار در زمان بستري در بيمارستان كه خود شامل بدو پذيرش ، زمان بستري ، موقعيت هاي ويژه ، زمان ترخيص ، ارتباط با همراهان بيماران بدحال و فوت شده و ....

·         ارتباط با بيمار بعد از ترخيص كه بيشتر مربوط به زمان پيگيري بيماري و پرستاران بهداشت جامعه مي شود.

از دسته بندي بالا تنها مورد دوم كه مربوط به زمان بستري بيمار است جزء موارد تحت پوشش توسط پرسنل درماني بوده و بايد نكات مربوطه به آن را كاملأ رعايت نماييم.

·         ارتباط به عنوان هسته اساسي ، بين پرستار و بيمار و بر اساس اعتماد و احترام متقابل است.

·         برقراري ارتباط صحيح ،مهمترين عامل در ايجاد حس اعتماد و هر چه بهتر اجرا شدن فرايند درمان مي باشد.

·         گروههاي مختلف درماني و غير درماني كه با بيمار در ارتباط مي باشند به ترتيب شامل : نيروهاي انتظامات بيمارستان ، پرسنل پذيرش ، پرسنل تريا‍ژ ، پرسنل فوريت،تحت نظراورژانس  ، پزشك اسكرين ، بخشهاي پاراكلينيك ( آزمايشگاه ، داروخانه ، اكو ، راديولوژي و ...)  بخشهاي بستري و بخشهايي مانند  اتاق عمل و...است .

الف:انتظامات و حراست بيمارستان:

 در واقع اولين خط ارتباط با بيمار و همراهان بيمار در بدو ورود به بيمارستان پرسنل محترم اين بيمارستان هستند  . رعايت اصول ارتباط صحيح توسط همكاران انتظامات كه در عين حال همراه با حفظ حريم وظايف انتظامي شان مي باشد ، باعث پديدار شدن بازخورد مثبت به بيمار و همراه وي مي شود. . اين ارتباط بايستي داراي ويژگيهاي زير باشد:

·         برخورد محترمانه همراه با راهنمايي كامل جهت انجام ساده تر و سريعتر مراحل پذيرش در مواقع اورژانس

·         پرهيز از هر گونه درگيري لفظي و فيزيكي با ارباب رجوع و مدد جويان

·         برقراري ارتباط صحيح بر اساس اصول مرتبط ، با مددجو و همراه به منظور آرامسازي

·         برقراري نظم و انضباط بخشها و كنترل ورود و خروج افراد ،همراه با توضيحات كافي ، روشن و قابل فهم جهت جلوگيري از سوء تفاهم

·         ايجاد حس اعتماد و همدلي و برخورد دوستانه ، در عين حال جدي با همراهان

·         خودداري از هر گونه رفتار و گفتار تهديد آميز و خشن كه باعث ايجاد حس بي اعتمادي در فرد مي شود.

ب:پذيرش بيمارستان:

·         ارتباط بين واحد پذيرش و بيماران محدودتر از ساير بخشها مي باشد.

·         پرسنل محترم پذيرش موظفند به سئوالات بيمار پاسخ داده ، فرم رضايت به بستري را به طور دقيق كنترل نموده و در گرفتن اطلاعات شخصي بيمار اهمال نكنند .

·         پرسنل پذيرش موظفند به هر بيمار بستري ، دستبند شناسايي و پمفيلت اصول ومقررات بيمارستان كه شامل منشور حقوق بيمار نيز مي باشد را تحويل دهند. اطلاعات مندرج در دستبند شناسايي با دقت و خوانا ثبت شود. 

·         پرسنل پذيرش بايستي در هر شرايط  تنها با نيروي جايگزين ، محل خدمت خود را ترك نمايند .

·         در هنگام ازدحام خونسردي خود را حفظ نموده و در صورت بروز مشكل خاص اعم از مالي و .... حتمآ سوپروايزر شيفت را در جريان امر قرار داده و در راه پيشبرد اقدامات بيمار وظايف خود را به نحو احسن انجام دهند و اين ميسر نمي شود مگر با ارتباط همراه با احترام و ارائه توضيحات كافي به بيمار.

ج:بخش فوريتها يا اورژانس بيمارستان:

معمولأ اولين بخش درماني كه بيمار با آن در ارتباط است ، بخش فوريتها مي باشد .بسته به شرايط بيمار مراجعه كننده ( اورژانسي يا غير اورژانسي  بودن ) ، ارتباط در هر دو مقوله از حساسيت ويژه اي برخوردار است.

مواردي كه بايد در ارتباط با بيمار در بدو ورود به بخش فوريتها در مواقع غير اورژانس رعايت شود شامل:

·         پذيرش بيمار و همراهان بيمار با روي باز وبااحترام كامل؛ و راهنمايي آنها به بخش فوريتها

·         معرفي خود به عنوان پرستار مسئول ترياژ

·         گرفتن تاريخچه بيماري و پرسيدن مشكل اصلي بيمار  بدون سوگيري  

·         ايجا د حس همدلي با بيمار يا همراهان وي

·         احترام متقابل بين بيمار و پرسنل

·         صدا كردن بيمار با نام خود

·         حفظ شأن و منزلت بيمار در حين انجام اقدامات درماني

·         حفظ حريم شخصي بيمار در هر شرايطي از انجام اقدامات درماني و تشخيصي

·         زماني كه از بيمار مي خواهيد وظيفه اي را انجام دهد "خواهش ميكنم و متشكرم " را فراموش نكنيد.

·         ارائه توضيحات كافي به بيمار در ارتباط با اقدامات درماني و تشخيصي مورد نياز

·         اجازه گرفتن از بيمار ، قبل از انجام پروسيجرهاي درماني و مراقبتي ورعايت طرح انطباق بيماران

·         داشتن صداقت در هر مرحله از انجام كار ، امري ضروري براي ادامه دار بودن ارتباط مناسب است.

·         گفتن فكاهي و شوخي مي تواند يك راهكار مناسب جهت از بين بردن استرس و اضطراب اوليه باشد و توجه داشته باشيد كه گفتن آن در زمان مناسب و با حفظ حريم هاي شخصي صورت پذيرد.

·         بيمار را به ابرازاحساسات تشويق نماييد تا او بتواند به راحتي اضطراب پنهان خود را افشا نمايد.

·         رازداري باعث تقويت ارتباط و برقراري اعتماد خواهد شد.

·         سئوالات  باز مي تواند نتايج فوق العاده اي را در  استخراج اطلاعات در بر داشته باشد ( سئوالات باز ، سئوالاتي است كه بيمار را مجبور به دادن پاسخ هاي مفصل تر از بلي يا خير مي كند. (مثلأ با چه مشكلاتي به عنوان مشكل اصلي روبرو هستيد؟)

·         ارائه توضيحات كافي ، شفاف منطبق با شرايط سني ، فرهنگي و سطح تحصيلات بيمار

·         انتخاب مناسب ترين كلمات براي بيمار  و خودداري از بكار بردن اصطلاحات

·         زمان عامل اساسي در ارتباط است به طور مثال بيمار در هنگام درد به سختي قادر به برقراري ارتباط مي باشد.

·         تشويق به برقراري ارتباط بابرقراري فضاي صميمي ودوستانه و پذيرش بيمار

·         به روز رساني ارائه اطلاعات  به بيمار ،  از روند بيمار ي

·         شنونده خوب بودن هنري است كه كليد اصلي باز كردن قفل ارتباط با بيمار مي باشد.

ارتباط با بيمار اورژانسي و همراهيان وي به مراتب سختتر از مراجعين ديگر مي باشد زيرا بيمار در شرايط خوبي نبوده و قادر به برقراري ارتباط نيز نمي باشد . از طرفي همراهيان بيمار نيز بدليل نگراني و اضطراب ، قادر به برقراري ارتباط مناسب نيستند لذا در اين شرايط علاوه بر رعايت كليه موارد فوق بخصوص ايجاد حس همدلي ، صبر و خويشتن داري ، احترام و وظيفه شناسي بيش از پيش نمود خواهد كرد.

درهنگام انتقال بيمار از بخش اورژانس به بخشهاي بستري نيز كليه موارد فوق از طرف پرستاران بايستي رعايت گردد . نحوه معرفي اوليه بيمار به بخش از طرف بخش اتفاقات و ايجاد ذهنيت مثبت و بدون سوگيري مطلب بسيار مهمي است كه متأسفانه در اكثر موارد پذيرش بيمار رعايت نمي شود. بيمار به طور كامل به پرستاران بخش معرفي شده و پس از بررسي كامل بيمار توسط پرستار بخش ، قوانين و مقررات درون بخشي و درون بيمارستاني به بيمار گفته مي شود .منشور حقوق بيمار را بطور كامل براي وي توضيح دهيد.  به اضطراب پنهاني بيمار بدليل ناشناخته بودن محيط ، كاملآ توجه داشته باشيد .  عوامل مخربي را كه باعث اختلال در خواب و آرامش بيمار مي شود ،حذف نماييد . كليه پرسنل مرتبط با بيمار ( مانند نيروهاي خدمات ، پرسنل آزمايشگاه ، پرسنل راديولوژي و ...) نيز موظف به حفظ شأن و منزلت بيماران در هر شرايط مي باشند.

ارتباط غير كلامي:   

ارتباط غير كلامي يكي از اصليترين شيوه هاي برقراري ارتباط مي باشد.بيش از 50% پيام در هر ارتباط توسط علائم غير كلامي  ، حدود 40% بوسيله تون صدا و فقط كمتر از 10% توسط كلمات منتقل شود.

علائم غير كلامي شامل:

1-حركات صورت يا Facial Expression  ، شايد معمولي ترين را ه بيان احساسات به شكل غير كلامي است . اين ارتباط فارغ از سن ، تحصيلات ، جنس ،زبان حتي در فرهنگهاي مختلف با تفاوتي اندك و بين تمامي انسانها مشترك مي باشد. كنترل حالات غير كلامي ناخوش آيند مانند  خشم و تحقير توسط پرستار در برقراري و ادامه ارتباط مؤثر مي باشد.

2-وضعيت بدن يا Posture  ، از راههاي غير كلامي ارتباطي است . يك وضعيت صاف و كشيده ،معمولأ تداعي كننده حس اعتماد به نفس و ثبات شخصيتي بوده و  افتادگي و خمودگي وضعيت بيانگر افسردگي و ضعف اعتماد به نفس مي باشد.

3-آراستگي يا Grooming :ظاهر تميز و آراسته پرستار با حفظ موازين شرع و عرف مي تواند در ارتباط نقش مؤثري داشته باشد. در بيماران ، نيز  اين وضعيت بيانگر بهبود وضعيت نسبت به قبل مي باشد.

4-‍ژست Gestures : ژست ها نقش مهمي در انتقال افكار و احساسات دارند . ژست مجموعه اي از حركات بدن است كه يك رفتار را تشكيل و ژست ويژه و مختص فرد را ايجاد مي كند.

5-لحن صدا يا intonation  : نحوه بيان يك مطلب از خود آن مطلب مهمتر است . بخصوص در كودكان فوق العاده تأثير گذار خواهد بود.

6-لمس يا touch : در صورت امكان و با در نظر گرفتن موازين شرع و عرف مي توان واكنش مثبتي ايجاد و در برقراري ارتباط بعدي مؤثر باشد.

رفتارهايي كه باعث اختلال در  زنجيره ارتباط شده و در نتيجه باعث قطع ارتباط و عدم اعتماد فرد به پرستار و تيم درمان خواهد شد شامل: قوت قلب دادن بيجا ، پاسخهاي تكراري و كليشه اي ، خصومت ، تحميل ارزشهاي خود به بيمار ، نصيحت كردن ، كنجكاوي ، تحقير كردن و طرد كردن به صورت كلامي و غير كلامي است.

راهكارهاي بهبود ارتباط ، نهادينه كردن فرهنگ ارتباط و نحوه تدوين اجراي اين برنامه  ، نتيجه در پيشرفت هر چه بيشتر كيفيت مراقبت بيمار خواهد داشت.

·         آموزش تخصصي ارتباط با بيمار و همراهان جهت پرسنل درماني از طريق برگزاري سمينار ، پانل ، فيلمهاي آموزشي و جزوات مربوطه انجام گيرد.

·         تأكيد بر اهميت مبحث ارتباط به عنوان يك كليد اصلي در چك ليستها ، گايد لاينها و يا سياست گذاريهاي كلي بيمارستان لحاظ گردد.

·         تأكيد بر ارتباط به عنوان يكي از آيتم هاي ارزشيابي پرسنل منظور گردد.

·         نظارت دقيق تر مسئولان بخش و سوپروايزر هاي محترم در مورد استفاده عملي اصول ارتباط توسط پرسنل با بيمار و همراهان بيمار صورت پذيرد.

·         استفاده الزامي از كارت هاي شناسايي جيبي(اتيكت) مناسب كه نشاندهده نام ، نام خانوادگي و سمت فرد مي باشد ، به عنوان يكي از راهكارهاي ارتباط اوليه شناخته شده است. معرفي خود به بيمار به عنوان عضوي از تيم درمان بايستي قبل از شروع هرگونه اقدام درماني ، انجام پذيرد.

·         تهيه پمفلت آموزشي در مورد بيمارستان و هر بخش به صورت جداگانه و اختصاصي  ، كه مشخصات بخش و قسمت هاي مختلف آن را براي آگاهي بيمار توضيح داده باشد.

·         استفاده از آموزشهاي گروهي براي بيماران با حال عمومي بهتر و بيماراني كه از نظر بيماري در يك دسته بندي قرار مي گيرند.

·         تهيه كارتهاي تصويري جهت برقراري ارتباط با بيماراني كه از نظر شنوايي ، گويايي دچار مشكل بوده يا بيمار به هر دليل قادر به برقراري ارتباط به صورت گويا نمي باشد. ( مثال بيمار اينتوبه شده تحت درمان با  دستگاه ونتيلاتور)

5-4) انجام پروسیژر صحیح در محل صحیح بدن بیمار

این مسئله به خصوص در اتاق عمل بسیار با اهمیت است لذا در صورت تصویب از چک لیست جراحی ایمن استفاده خواهد شد و در ضمن بخش ها نیز قبل از فرستادن بیمار به اتاق عمل باید تدابیر پیشگیرانه اتخاذ نمایند.

·         محل عمل به درستي طبق دستورپزشك مشخص شود

·         محل عمل باپرونده بيمار ،ابراز خود بيمار ، شرح حال بيمار وتشخيصهاي پرستاري صحه گذاشته شود

·         درصورت امكان محل عمل علامت گذاري شود

·         محل عمل قبل از انتقال به اتاق عمل ويا اتاق تريتمنمت توسط پرستارمسئول بازبيني وصحه گذاري شود

 فرآيند اصلي كه درپروتكل جهاني وجودداردعبارتنداز:

·         علامت گذاري محل جراحي

·         فرآيند تاييد پيش از عمل

·         يك زمان استراحت(يك وقفه، درست پيش از اجراي جراحي يا روش ديگر در زماني كه هرگونه پرسش وپاسخ داده نشده ياسردرگمي درمورد بيمار،روش ،محل عمل،توسط تيم جراحي يا اجراي روش رفع مي شود) كه فوراً پيش از شروع يك روش منظور مي شود.

علامت گذاري روي محل جراحي، بيماررادخالت داده وبانشانه اي بدون ابهام انجام مي شود.نشانه مي بايست دركليه بخشها به صورت يك دست به كاررود.بايد توسط كسي كه اجراي روش رابه عهده دارد انجام شود، بايد درصورت امكان هنگامي كه بيمار بيدار وبه هوش است صورت بگيردومي بايست پس از اينكه بيمارآماده عمل شد، قابل رويت باشد. محل عمل درتمام موارد علامت گذاري مي شود، شامل محل جانبي وكناري،ساختارهاي چندگانه(انگشتان دست وپا ، جراحات) سطوح چندگانه(ستون فقرات).

مقصوداز فرآيند تاييد پيش از عمل اين است كه:

·         تاييد محل، روش وبيمارصحيح

·         حصول اطمينان از اين كه تمام مدارك ، تصويرها وتحقيقات مرتبط دردسترس هستند، به صورت مناسب برچسب زده شده اند ودرمعرض ديد قرار دارند

·         تاييد اينكه تمامي تجهيزات مورد نيازويا درون كاشت هاimplants آماده هستند.

وقت استراحت فرصتي است تاهر پرسش بي جواب يا سردرگمي وبي نظمي حل وفصل شود. وقت استراحت درهمان مكان اجراي كارطي مي شود؛ درست پيش از شروع كار وباشركت تمامي اعضاء تيم جراحي بايد صورت گيرد واز چك ليست جراحي ايمن براي كليه بيماران استفاده گردد.

5-5) کنترل غلظت محلول های الکترولیت

يك مسئله متداول كه درمورد ايمني داروها از آن ذكر مي شود ، توزيع سهوي الكتروليتها است(براي مثال:پتاسيم كلرايدباغلظت 2meq/ml يابيشتر؛فسفات پتاسيم ؛سديم كلرايدباغلظت 9درصد يابيشتر وسولفات منيزيمبا غلظت50درصد يابيشتر)جهت جلوگيري ازخطا ها خصوصاٌ مواقع بكارگيري نيروي انساني استخدام جديد، كارورزويا طرحي به نكات ذيل بايدتوجه شود.

·         حتي الامكان داروهاي باغلظت بالا دربخش نگهداري نشود

·         داروهاي موردنظر ازديگر دارو ها به صورت واضح جدا شود.

·         كليه داروهاي يادشده با اتيكت قرمز جدا شود

·         هنگام مصرف دارو به دستور پزشك دوباره چك شود

·         نحوه مصرف ورقيق كردن آن درمعرض ديد همكاران قرار گيرد

·         علائم حياتي بيماردرحين مصرف دارويي به صورت متوالي چك وثبت گردد

·         دستورالعمل نحوه رقيق سازي وتهيه دوز موردنظربيمارطبق دستورپزشك دردسترس باشد

·         درصورت تشابه شكلي با اتيكت رنگي از هم جدا شود

5- 6) اطمینان از صحت دارو درمانی در مراحل انتقالی ارایه خدمات

یکی از علل عمده ایراد صدمه به بیماران به هنگام ارائه خدمات درمانی، وقایع مربوط به داروها هستند . خطاهای داروئی به هنگام تهیه ، تجویز ، توزیع و دادن  دارو به بیمار و پایش آن رخ می دهند ولیکن میزان بروز خطا به هنگام تجویز دارو و دادن آن به بیمار شایعتر برآورد می گردد.رعايت دستورالعمل تلفيق دارويي دربخشها الزامي مي باشد وبدنبال آن پایش تطابق دستور پزشک با گزارش پرستاری به صورت منظم روزانه چك شود.براي كليه بيماران ازفرم تلفيق دارويي براي جلوگيري ازتداخلات دارويي وآموزش هنگام ترخيص استفاده شود.

5-7) اجتناب ازاتصالات نادرست سوند و لوله ها

در بازدیدهای سوپروایزری این گزینه بصورت یکی از سوالات چک لیست مطرح می باشد و روزانه در بخش هایی که مورد بازدید قرار می گیرد کنترل می گردد. توجه به سايز ،تاريخ انقضاء،  مدت زمان استفاده از آن ودستور پزشك از الزامات كنترل آن مي باشد.

5-8) استفاده صرفاً یکباره از وسایل تزریقات

دراين بيمارستان كليه وسايل تزريق يك بارمصرف مي باشد. تزریق یکی از روشهای شایع در تجویز داروها می باشد.بدیهی است که در صورت عدم رعایت استانداردهای آن ، خطرات زیادی برای ارائه دهنده خدمت- گیرنده خدمت و جامعه خواهد داشت.لذا توجه به دستورالعمل تزريقات ايمن ازالزامات مي باشد انجام تزریقات بر اساس استانداردهای زير صورت گيرد:  

1.    استفاده از وسایل استریل.

2.    برای هر تزریق، از یک سرنگ یکبار مصرف جدید استفاده کنید.  

3.    از یک سرنگ و سر سوزن استریل یکبار مصرف جدید، برای هر بار تلقیح هر نوع واکسن و یا دارو استفاده کنید. 

4.    از آلودگی وسایل ( سرنگ-سرسوزن و ویالها )پیشگیری کنید.  

5.    روی یک میز یا سینی تمیز که مخصوص تزریقات می باشد و احتمال آلودگی سرنگ و سر سوزن وجود ندارد، وسایل تزریق را آماده نمایید. 

6.     حتی المقدور از ویالهای تک دوزی دارو استفاده کنید. 

7.    در صورتی که ملزم به استفاده از ویالهای چند دوزی دارو هستید برای هر بار کشیدن دارو از سر سوزن استریل استفاده نمایید. 

8.    هنگامی که سر آمپول را می شکنید ،با قرار دادن لایه نازک گاز تمیز مابین انگشتان دست خود و جدار آمپول ،انگشتان خود را از آسیب و صدمه محافظت نمایید. 

9.    قبل از اقدام برای تزریق به بیمار، کلیۀ داروهای تزریقی را ازنظر کدورت،شکستگی جدارۀ آنها و تاریخ انقضاء بررسی نموده و در صورت مشاهدۀ هر یک ازاین موارد ،آنها را به نحوه صحیح دفع نمایید.  

10.توصیه های اختصاصی کارخانه سازنده را در ارتباط با نحوۀ استفاده،نگهداری و جابجایی دارو مورد توجه قرار دهید.

11.در صورت تماس سر سوزن با سطوح غیر استریل،آن را به نحوه صحیح دفع نمایید. 

12.قبل از آماده کردن دارو و تزریق،دستهای خود را با آب وصابون بشویید و یا با استفاده از الکل ضد عفونی کنید.در صورتی که بین تزریقات ،دست شما کثیف یا آلوده به خون و مایعات بدن بیمار گردید،رعایت بهداشت دست ضروری است.

13.از تزریق به بیمار در نواحی نا سالم پوستی اجتناب نمایید. 

14.نیازی به ضد عفونی کردن سر ویال (جدید ) نیست ولی در صورت نیاز،از سوآپ تمیز والکل 70 درجۀ تازه استفاده نمایید.از گلوله های پنبۀ آغشته به الکل موجود در ظرف پنبه الکل استفاده نکنید. 

15.از کاربرد مادۀ ضد عفونی در زمان تزریق واکسن ویروس زندۀ ضعیف شده برای تلقیح اجتناب نمایید. 

16. قبل از تزریقات اگر محل تزریق بصورت مشهود کثیف باشد، حتما پوست را بشویید. 

17.سرنگ وسر سوزن را از نظر وجود پارگی بسته بندی چک کنید و به تاریخ انقضاء آن توجه نمایید.

18.اگر سر پوش گذاری سر سوزن لازم باشد ،تکنیک استفاده از یک دست را بکار ببرید. 

5-9) بهبود بهداشت دست برای جلوگیری از عفونت مرتبط با مراقبت های سلامتی

اجراي دستورالعمل بهداشت دست در مراكز درماني تدوين شده توسط وزارت بهداشت ،درمان وآموزش پزشكي دربخشها رعايت وكنترل پايش قرار گيرد. بايد توجه داشت که شستن دست ها به تنهايي مهمترين راه پيشگيري از عفونت هاي بيمارستاني به شمار مي آيد. شستن دست ها توسط صابون هاي معمولي يا انواع ضدميكروبي صورت توصيه مي گردد. شستن دست با صابون هاي معمولي و آبكشي باعث مي شود تا ميكروارگانيسم ها به روش مكانيكي از روي پوست زدوده شوند و شستن دست با محصولات ضد ميكروبي علاوه بر زدودن مكانيكي ميكروبها باعث کشته شدن ميكروارگانيسم ها يامهار رشد آن ها نيزمي گردد.

پوست دست کارکنان پزشكي داراي ميكروارگانيسم هاي مقيم و انواع موقت است. اکثر ميكروب هاي مقيم پوست در لايه هاي سطحي قراردارند ولي حدود 10 تا 20 % آن ها در لايه هاي عمقي اپيدرم قرار دارند که بدنبال شستشوي دست ها با صابون هاي معمولي پاك نمي شوند ولي معمولا بوسيله مواد ضد ميكروبي، کشته شده يا رشدشان مهار مي گردد. شستن دست ها با صابون معمولي باعث زدودن ميكروب هاي موقتي پوست خواهد شد.

مواردي که بايد دستها شسته شوندعبارتند از :

·         در فواصل تماس با بيماران و قبل از تهيه داروهاي بيماران

·         قبل از مراقبت از بيماران آسيب پذير مانند نوزادان و افراد دچارسرکوب شديد سيستم ايمني

·         قبل از انجام اقدامات تهاجمي

·         بعد از دست زدن به اشيايي که احتمال آلودگي آن ها با ميكروب هاي بيماريزا وجود دارد و يا پس از مراقبت از بيماراني که احتمال دارد با ميكروب هايي که از لحاظ اپيدميولوژي اهميت خاصي دارندکلونيزه شده باشند مانند باکتري هاي مقاوم به چند نوع آنتي بيوتيك

·         قبل و بعد از تماس با زخم

·         پس از در آوردن دستكش ها از دست.

روشهای رعایت بهداشت دست عبارتنداز:

الف- روش Hand rub  :

بمنظورضد عفونی دست با استفاده از محلول های مایع  با بنیان الکلی جهت Hand rub مقدار کافی از محلول را در کف دست خود ریخته و تا زمانی که دستها کاملاً خشک شوند آنها را بهم بمالید .

ب – روش صحیح شستن دست با آب و صابون :

·         در صورت امکان همیشه از آب تمیز، روان و لوله کشی استفاده نمائید .

·         ابتدا دستها را با آب مرطوب کنید سپس با استفاده از صابون دستشویی دستها را بهم بمالید بنحوی که کلیه سطوح دستها را بپوشاند.    

·         با استفاده از حرکات چرخشی کف دستان و بین انگشتان را محکم بهم بمالید .

·         دستها را کاملاً آبکشی نمائید .

·         با حوله پارچه ای تمیزو یا حوله کاغذی یکبار مصرف دستها را کاملاًخشک نمائید .

·         با همان حوله یا دستمال کاغذی استفاده شده  شیر آب را ببندید و سپس جهت شستشوی مجدد حوله را به بین مخصوص لاندری کثیف و یا در صورتی که دستمال یکبار مصرف است آن را در سطل آشغال بیندازید .

6-ساير مستندات و پيوست ها :

 كليه فرم ها و سوابق تكميل شده ناشي از اجراي اين روش اجرايي در قالب جدول ذيل به همراه مدت نگهداري و نحوه تشكيل پرونده و دستيابي به آن ها تبيين شده است.

کسی که وقت سحر سختکوش وبیدار است/فرشته ایست که نام خوشش پرستاراست

سلامتی وجودش بخواهم از یزدان/یقین که حافظ اوذات پاک پروردگاراست...

روزت مبارک پرستار

زکوی یار می‏آید نسیم باد نوروزی
از این باد ار مدد خواهی چراغ دل برافروزی

يکي از مهم ترين علل ابتلا به ورم معده، استقرار ميکروب هليکوباکترپايلوري در معده است. اين ميکروب تا آخر عمر فرد در معده باقي مي‌ ماند و باعث ورم و التهاب در جدار معده مي ‌شود.

بسياري از اوقات، التهاب و ورم، علامتي ندارد اما بعضي مواقع با احساس بزرگي شکم و سنگيني همراه است.

 استفاده ي مکرر از مُسکن، استعمال سيگار، الکل و تحمل استرس از جمله عوامل ابتلا به بيماري موسوم به " ورم معده " است.

توصیه های نوروزی


  برای پشت سر گذاشتن نوروزی سرشار از سلامتی به توصیه‌های دارویی و نكات ذیل در خصوص پیشگیری از مسمومیت‌ها بویژه در ایام سفر توجه داشته باشید.

به گزارش سلامت نیوز به نقل از ایسنا، ستاد مركزی اطلاع رسانی داروها و سموم سازمان غذا و دارو، توصیه‌های دارویی و نكات لازم در خصوص پیشگیری از مسمومیت‌ها در ایام تعطیلات و مسافرت‌های نوروزی را به شرح زیر اعلام كرد:

توصیه‌های دارویی در ایام نوروز

متن کامل در ادامه مطلب

  در راستای برگزاری دوره های آموزشی حاکمیت بالینی ، کارگاه تحلیل ریشه ای حوادث  در روز

شنبه مورخه 28/8/90 ساعت 8 صبح در محل سالن کنفرانس شبکه بهداشت و درمان شهرستان

بندر ترکمن برگزار گردید. 

 در این کارگاه یک روزه که با هدف شناسایی علل ریشــــــــــــــه ای خطاها و جلوگیری از تکرارآنها

ودرس گیری از خطاها وارتقاء سیستم ایمنی بیمار با حضور سرپرست محترم شبکه بهداشت و درمان

 شهرستان بندرترکمن – ریاست محترم بیمارستان - مدیر محترم داخلی - متــــــــــــرون محتـــــــــرم–

مسئولین بخشها و دبیران کمیته ها - سوپروایزرمحترم آموزشی – تشکیل گردید.

 در ابتدا جناب آقای دکتر معظمــــــــــــی (سرپرست محتـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــرم شبکه)

 و جناب آقای دکتر بهمن ایری (ریاست بیمارستان) در خصوص خطاهای پزشکی و طبقه بندی خطاهای

 پزشکی توضیحاتی بیان نمودند.سپس جناب آقای رحیمی(مدیر داخلی بیمارستـــــان) درخصوص مفهوم

 مدیریت ریسک و اهمــــــــــــیت آن درمراکزبهــــــداشتی و درمــــــــانی صحبت نمودند.در ادامـــــه جناب

 آقای حــــامد پرهیز (دبیر کمیته حاکمیت بالینی) و جناب آقای  مهندس قرنجیــــــک به شرح موضوعات

 ابزارهای مدیریت ریسک ، مفهوم RCA و فرایند تحلیل ریشه ای حوادث پرداختند.